اقتصاد سیاسی | مهران فتحی

لینک شبکه های اجتماعی

بازارِ گروگان: تعلیق مزمن در اقتصاد سیاسیِ ترس

۱۳ آبان ۰۴ اقتصاد سیاسی ایران اقتصاد ایران ، ریسک ژئوپلیتیک ، بازار سرمایه ایران ، اقتصاد سیاسی ، ریسک سیستماتیک ، تورم انتظاری ، ژئوپلیتیک ایران ، تحریم ، تعلیق مزمن ، اقتصاد رفتاری ، نااطمینانی نهادی ، تحلیل رویداد ، شاخص بورس ، سرمایه‌گذاری ، بی‌اعتمادی نهادی

این مقاله یک تحلیل عمیق از وضعیت بازار سرمایه ایران ارائه می‌دهد؛ بازاری که دیگر صرفاً تابع متغیرهای اقتصادی نیست، بلکه در نقطهٔ تلاقی ژئوپلیتیک، سیاست داخلی و روان‌شناسی جمعی قرار گرفته است. با تکیه بر نظریهٔ چشم‌انداز، اقتصاد رفتاری، داده‌های ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۳ و تحلیل رویداد، مقاله نشان می‌دهد چگونه «تحریم خارجی» و «ابهام نهادی داخلی» با هم بازار را وارد وضعیت «تعلیق مزمن» کرده‌اند؛ وضعیتی که در آن سرمایه به جای جستجوی سود، در پی بقاست و هیچ مکانیسم نهادی برای جذب شوک وجود ندارد. نتیجه: بازاری بی‌نقدشوندگی، بی‌اعتماد و گروگان سیاست.

ادامه مطلب

تورم چیست و چگونه به‌وجود می‌آید؟

۱۰ آبان ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر سلطه مالی ، مهران فتحی ، اقتصاد ایران ، تورم ، تورم مزمن ، اقتصاد سیاسی ، سیاست پولی ، بانک مرکزی ، نقدینگی ، کسری بودجه ، تورم ساختاری ، اعتبار نهادی ، اعتماد عمومی ، انتظارات تورمی ، سیاست مالی ، خلق پول ، تورم انتظاری ، سیگنال قیمتی ، اختلال قیمت ، رکود تورمی ، حکمرانی پولی ، یارانه پنهان ، چاپ پول ، گزارش تورمی ، نظام بانکی ، پایه پولی ، تورم ایران

تحلیل جامع تورم مزمن ایران از منظر اقتصاد سیاسی: از سلطه مالی و خلق پول بی‌پشتوانه تا شکست ارتباطی و انتظارات تورمی. این مقاله چارچوب سه‌بعدی پول–نهاد–اعتماد را برای فهم و مهار تورم ارائه می‌دهد.

ادامه مطلب

ملی شدن نفت؛ تولید وابستگی

۰۸ مرداد ۰۴ تحلیل‌های راهبردی و ژئوپلیتیک مهران فتحی ، اقتصاد ایران ، اقتصاد سیاسی ، تحلیل نهادی ، نهادگرایی ، ملی شدن نفت ، حاکمیت قانون ، تاریخ نفت ایران ، دولت رانتیر ، ذهنیت تاریخی ، مصدق ، نفت ایران ، رانتیرشدگی ، تحلیل استراتژیک ، Autarky ، توسعه نیافتگی ، میراث نفت ، تحلیل انرژی

این مقاله نشان می‌دهد ملی شدن نفت در ایران، به‌دلیل ضعف نهادی و ذهنیت استقلال‌محور، به‌جای ایجاد خودکفایی، الگوی جدیدی از وابستگی تولید کرد. با تحلیل ساختار AIOC، بحران اجرایی دولت مصدق، حافظه تاریخی تحقیر و شکل‌گیری Autarky، توضیح داده می‌شود چگونه نفت به‌جای توسعه، دولت رانتیر و انزوای انرژی را بازتولید کرد. مقایسه با نروژ، مکزیک، عربستان و ونزوئلا روشن می‌کند که مسئله اصلی نبود ظرفیت حکمرانی است، نه صرف مالکیت منابع.

ادامه مطلب

بانک جدید سازمان همکاری شانگهای

۲۴ اردیبهشت ۰۴ تحلیل‌های راهبردی و ژئوپلیتیک اقتصاد ایران ، تحریم ایران ، دلار ، اقتصاد سیاسی ، یوآن ، SCO ، سازمان همکاری شانگهای ، تحلیل ژئوپولیتیک ، چین و روسیه ، اقتصاد جهانی ، دی‌دلاریزه‌شدن ، نظم مالی جدید ، بانک شانگهای

این مقاله با نگاهی تحلیلی بررسی می‌کند که آیا بانک جدید سازمان همکاری شانگهای توان تضعیف سلطه دلار و ایجاد مسیرهای مالی جایگزین را دارد یا خیر. بر پایه داده‌های تجارت ایران–SCO و روند بین‌المللی‌سازی یوآن، تحلیل نشان می‌دهد که این نهاد می‌تواند بخشی از هزینه‌های تراکنش و ریسک‌های تجاری ایران را کاهش دهد، اما قادر به ایجاد تغییر بنیادین در کوتاه‌مدت نیست. مقاله همچنین فرصت‌ها، تهدیدها، ریسک تحریم‌های ثانویه، و واکنش احتمالی آمریکا را بررسی کرده و سناریوهای سه‌ساله برای آینده ایران را ارائه می‌دهد.

ادامه مطلب