آناتومی بقا؛ نجات سیاسی با ابزار تورم در اقتصاد ایران

۱۰ آذر ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر تورم ، اقتصاد_سیاسی ، اقتصاد_سیاسی_ایران ، تورم_ایران ، اقتصاد_ایران ، بانک_مرکزی ، نجات_بانکی ، ناترازی_بانکی ، صندوق_بازنشستگی ، اقتصاد_رانتی ، غلبه_مالی ، مالیات_پنهان ، اقتصاد_بقا ، بی_عدالتی_نسلی ، الیگارشی_اقتصادی ، سیاست_پولی ، سیاست_مالی ، ثبات_مالی ، تورم_ساختاری
آناتومی بقا؛ نجات سیاسی با ابزار تورم در اقتصاد ایران
در اقتصاد ایران، تورم فقط نتیجه سیاست‌های غلط نیست؛ ابزار بقاست. این مقاله با نگاهی مقایسه‌ای میان بحران مالی ۲۰۰۸ و نجات‌های مکرر در ایران نشان می‌دهد که چگونه خلق پول، زیان نهادهای رانتی را به جامعه منتقل می‌کند. مهران فتحی در این تحلیل سه سازوکار اصلی—«پدر بدهکار»، «پارتی‌بازی مالی» و «هزینه وفاداری»—را در اقتصاد سیاسی بقا تشریح کرده و راه گذار از نجات سیاسی به پاسخگویی اقتصادی را ترسیم می‌کند.
ادامه مطلب

ایران بدون میانه؛ مرگ آرام طبقه متوسط

۱۶ آبان ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر تورم ، اقتصاد_سیاسی ، اقتصاد_ایران ، نابرابری ، ایران_بدون_میانه ، طبقه_متوسط ، سقوط_طبقه_متوسط ، فروپاشی_اجتماعی ، بحران_معیشت ، رانت ، رانت_خواری ، الیگارشی ، شکاف_طبقاتی ، شکاف_نسلی ، مسکن ، اجاره_نشینی ، بیکاری ، مهاجرت ، اعتماد_اجتماعی ، نهادهای_مدنی ، شایسته_سالاری ، عدالت_اقتصادی ، اصلاحات_ساختاری ، مالیات_بر_عایدی_سرمایه ، مالیات_ثروت ، ثبات_پولی ، استقلال_بانک_مرکزی ، کسب_وکارهای_کوچک ، دانش_بنیان ، آموزش ، معلم ، حکمرانی_اقتصادی ، بازسازی_اعتماد
ایران بدون میانه؛ مرگ آرام طبقه متوسط
«ایران بدون میانه» روایت سقوط ستون عقلانیت است؛ جایی که طبقهٔ متوسط، موتور ثبات و گفت‌وگو، در فرسایشی آرام فرو می‌پاشد. این مقاله با داده‌های اقتصادی و تحلیل اجتماعی، زلزله‌ای را شرح می‌دهد که از تورم و رانت آغاز شد و به بحران اعتماد انجامید.
ادامه مطلب

تورم چیست و چگونه به‌وجود می‌آید؟

۱۰ آبان ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر سلطه مالی ، مهران فتحی ، اقتصاد ایران ، تورم ، تورم مزمن ، اقتصاد سیاسی ، سیاست پولی ، بانک مرکزی ، نقدینگی ، کسری بودجه ، تورم ساختاری ، اعتبار نهادی ، اعتماد عمومی ، انتظارات تورمی ، سیاست مالی ، خلق پول ، تورم انتظاری ، سیگنال قیمتی ، اختلال قیمت ، رکود تورمی ، حکمرانی پولی ، یارانه پنهان ، چاپ پول ، گزارش تورمی ، نظام بانکی ، پایه پولی ، تورم ایران
تورم چیست و چگونه به‌وجود می‌آید؟
تحلیل جامع تورم مزمن ایران از منظر اقتصاد سیاسی: از سلطه مالی و خلق پول بی‌پشتوانه تا شکست ارتباطی و انتظارات تورمی. این مقاله چارچوب سه‌بعدی پول–نهاد–اعتماد را برای فهم و مهار تورم ارائه می‌دهد.
ادامه مطلب

چرا تورم ایران رشد را می‌کُشد؟

۰۵ مهر ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر سرمایه_گذاری ، تورم ، اقتصاد_ایران ، بانک_مرکزی ، سیاست_پولی ، سیاست_مالی ، چاپ_پول ، استقلال_بانک_مرکزی ، اعتماد_عمومی ، IranEconomy ، رشد_اقتصادی ، خط_قرمز_تورم ، ظرفیت_شکستنی ، رکود_تورمی ، حکمرانی_مالی ، کسری_بودجه ، انتظارات_تورمی ، نوسان_ارز ، فرار_سرمایه ، بهره‌وری ، ثبات_قیمت ، بودجه_دولت ، شفافیت_بودجه ، رشد_پایدار ، توسعه_اقتصادی ، Inflation ، EconomicGrowth
چرا تورم ایران رشد را می‌کُشد؟
تورم در ایران فقط افزایش قیمت نیست؛ نقطه‌ای است که از آن به بعد اقتصاد توان تحمل ندارد. این مقاله نشان می‌دهد چرا از آستانه ۲۰ درصد به بعد، رشد اقتصادی می‌میرد و چگونه «ظرفیت شکستنی» اقتصاد ایران هر شوک کوچک را به بحران بزرگ تبدیل می‌کند.
ادامه مطلب

هدف‌گذاری تورم در اقتصاد تحت فشار

۰۴ مهر ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر اقتصاد ایران ، اقتصاد سیاسی ایران ، تورم ، نرخ ارز ، بازار ارز ، سیاست پولی ، نقدینگی ، کسری بودجه ، تورم انتظاری ، بانک مرکزی ایران ، تسلط مالی ، هدف‌گذاری تورم ، تسلط ارزی ، سیاست ضدتورمی
هدف‌گذاری تورم در اقتصاد تحت فشار
تورم در ایران فقط یک پدیده‌ی اقتصادی نیست؛ بازتاب فروپاشی نهادی و بحران اعتماد میان دولت و مردم است. مهران فتحی در این مقاله، با اتکا به نظریه‌ی «سلطه مالی»، ناترازی بانکی، پولی‌سازی کسری بودجه و دلاریزه‌شدن جامعه را به‌عنوان حلقه‌های یک زنجیره‌ی خودتولیدگر توضیح می‌دهد. او در پایان تأکید می‌کند که مهار تورم، از بازسازی اعتماد آغاز می‌شود، نه از تغییر نرخ بهره.
ادامه مطلب

بحران بازتولید مشروعیت در ایران

۰۱ مهر ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر اقتصاد سیاسی ایران ، سرمایه اجتماعی ، طبقه متوسط ایران ، بحران مشروعیت ، سناریوهای آینده ایران ، بازتولید مشروعیت در ایران ، پوسیدگی سیاسی ، ساموئل هانتینگتون ، نهادگرایی تاریخی ، نظام سیاسی ایران ، جمهوری اسلامی ایران ، ساختار قدرت در ایران ، اقتصاد رانتی ایران ، تحریم و انزوای بین‌المللی ، انسداد سیاسی ، فروپاشی تدریجی نظم ، انقلاب ۱۳۵۷ ، ایران ۱۴۰۴
بحران بازتولید مشروعیت در ایران
این مقاله بحران بازتولید مشروعیت در ایران را نه به‌عنوان یک بحران سیاسی گذرا، بلکه به‌مثابه فرسایش نهادی، اخلاقی و عملکردی دولت تحلیل می‌کند. مهران فتحی با استفاده از نظریه‌ی «پوسیدگی سیاسی» هانتینگتون، نشان می‌دهد که انحصار ایدئولوژیک و ناتوانی در انطباق با تحولات اجتماعی، چگونه نهادهای جمهوری اسلامی را از معنا تهی کرده است. این متن، تطبیقی میان دو مقطع ۱۳۵۷ و ۱۴۰۴ ارائه می‌دهد و سه سناریوی آینده – انسداد پایدار، گذار کنترل‌شده و فروپاشی تدریجی نظم – را ترسیم می‌کند.
ادامه مطلب

خلق نقدینگی در ایران: از نظریه تا عمل

۱۱ شهریور ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر تورم مزمن ، سیاست پولی ، بانک مرکزی ایران ، کسری بودجه دولت ، اقتصاد کلان ایران ، خلق نقدینگی ، نقدینگی در ایران ، نظام بانکی ایران ، بانک‌های خصوصی ، مؤسسات مالی غیرمجاز
خلق نقدینگی در ایران: از نظریه تا عمل
این نوشتار چرخه خلق نقدینگی در ایران را از سه زاویه بررسی می‌کند: نظریه‌های پولی، تجربه‌های عینی مانند بانک آینده و مؤسسات غیرمجاز، و نقش دولت در کسری بودجه و سیاست‌های تکلیفی. مقاله توضیح می‌دهد چرا نقدینگی در ایران ماهیت درون‌زا، پرشتاب و تورم‌زا دارد و چگونه تعامل ناسالم میان دولت، بانک‌ها و بانک مرکزی به ناترازی و جهش ارزی منجر می‌شود.
ادامه مطلب

وقتی صنعت پیش از بلوغ می‌میرد

۲۰ مرداد ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر اقتصاد_سیاسی ، اقتصاد_ایران ، تحلیل_اقتصادی ، توسعه_اقتصادی ، صنعت_زدایی_زودهنگام ، وقتی_صنعت_پیش_از_بلوغ_می_میرد ، صنعت_زدایی ، تله_درآمد_متوسط ، صنعت_ایران ، بیماری_هلندی ، سیاست_صنعتی ، مهران_فتحی ، IranPoliticalEconomy ، EconomicDevelopment
وقتی صنعت پیش از بلوغ می‌میرد
در دهه‌های اخیر، بسیاری از کشورها حتی پیش از آن‌که واقعاً صنعتی شوند، وارد فاز «صنعت‌زدایی» شده‌اند. در این مقاله، با تکیه بر نمونه‌هایی مانند ایران، هند و برزیل، توضیح می‌دهم صنعت‌زدایی زودهنگام چگونه شکل می‌گیرد، چه پیامدهایی برای طبقه کارگر، نابرابری و رشد بلندمدت دارد و چرا بدون یک «سیاست صنعتی نسل دوم» نمی‌توان از این تله گریخت.
ادامه مطلب

اصلاحات ساختاری در شرایط تعلیق: کاتالیزور بحران یا تنها مسیر نجات؟

۱۴ مرداد ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر سیاست خارجی ایران ، ضد امپریالیسم ، پارادوکس قدرت ، هژمونی آمریکا ، گفتمان مقاومت ، تحلیل گفتمانی ، ژئوپلیتیک خاورمیانه ، نظریه کارل اشمیت ، نظریه هژمونی گرامشی ، امنیتی سازی ، رابطه ایران و آمریکا ، سیاست منطقه‌ای ایران ، اقتصاد سیاسی تحریم ، نظم جهانی جدید ، علوم سیاسی ایران
اصلاحات ساختاری در شرایط تعلیق: کاتالیزور بحران یا تنها مسیر نجات؟
این مقاله نشان می‌دهد شرایط تعلیق می‌تواند هم محرک و هم مانع اصلاحات باشد. با مقایسه تجربیات ایران، روسیه، آفریقای جنوبی و عراق، نقش ساختار قدرت، ظرفیت نهادی، رانت‌های جدید و ائتلاف‌های اصلاح‌طلب واکاوی شده و دلالت‌های سیاستی برای موفقیت اصلاحات در دوران تحریم ارائه می‌شود.
ادامه مطلب

لیبرالیسم

۰۱ مرداد ۰۴ یادداشت‌ها و نقدهای معاصر مهران فتحی ، سرمایه‌داری ، لیبرالیسم ، لیبرالیسم در قرن ۲۱ ، جان لاک ، فلسفه سیاسی ، اندیشه مدرن ، عصر داده ، داده‌های بزرگ ، حقوق دیجیتال ، سیاست مدرن ، دموکراسی ، نقد لیبرالیسم ، اندیشه نو ، فلسفه ، political philosophy ، liberalism ، john locke ، big data ، digital age
لیبرالیسم
سه قرن پس از لاک، همان پرسش‌های قدیمی لیبرالیسم دوباره زنده شده‌اند: آزادی چیست، مالکیت کجاست و قدرت چگونه باید مهار شود؟ مقاله نشان می‌دهد چگونه لیبرالیسم کلاسیک با تأکید بر حق طبیعی حیات، آزادی و مالکیت، به بنیان دموکراسی و سرمایه‌داری تبدیل شد؛ اما در قرن ۲۱، با ظهور داده‌های بزرگ، پلتفرم‌ها و الگوریتم‌ها، صورت تازه‌ای از قدرت و نابرابری شکل گرفته است. نویسنده می‌پرسد آیا می‌توان لیبرالیسم را بازسازی کرد تا از کرامت انسان در برابر اقتصاد داده و سلطه دیجیتال دفاع کند؟
ادامه مطلب

نوشته های اخیر

دسته بندی ها