فاشیسم؛ از حافظه تاریخی تا تکنیک اعمال قدرت

فاشیسم؛ از حافظه تاریخی تا تکنیک اعمال قدرت
فاشیسم بیش از آنکه یک تصویر تاریخی باشد، یک متدولوژی برای اعمال قدرت است؛ تکنیکی که در آن «ارادهٔ عریان» جایگزین «اقناع عقلانی» می‌شود. این مقاله استدلال می‌کند که جایگزینی نهادها با زور، اگرچه در کوتاه‌مدت توهم نظم ایجاد می‌کند، اما در بلندمدت از طریق سه مکانیسمِ «نااطمینانی سیستماتیک»، «افزایش هزینه‌های مبادله» و «حذف تخصص»، باعث فرار سرمایه و زوال کیفیت حکمرانی می‌شود. ما نشان می‌دهیم چرا گران‌ترین کالای تاریخ، نظمی است که بر چماق استوار باشد.
ادامه مطلب

مذاکرات ایران و آمریکا؛ گفت‌وگو برای توافق یا مدیریت یک تعارض پایدار؟

مذاکرات ایران و آمریکا؛ گفت‌وگو برای توافق یا مدیریت یک تعارض پایدار؟
تقابل ایران و آمریکا فراتر از یک اختلاف فنی بر سر پرونده هسته‌ای است؛ این تعارض اکنون به بخشی از ساختار هویتی و نهادی طرفین تبدیل شده است. در این تحلیل، تبیین می‌کنیم که چرا مشکل اصلی، «کمبود توافق» نیست، بلکه «کمبود اعتماد به دوام توافق» است. بازارها نه به خودِ توافق، بلکه به «احتمال بقای آن» قیمت‌گذاری می‌کنند. تا زمانی که هزینه‌ی نقض عهد از طریق پیوندهای ساختاری افزایش نیابد، هر توافقی صرفاً یک وقفه موقت در یک تعارض پایدار خواهد بود.
ادامه مطلب

تا پایان ۱۴۰۴ اقتصاد ایران کدام مسیر را می‌رود؟ دو سناریوی بدون جنگ و با جنگ برای تورم، ارز، طلا و معیشت

تا پایان ۱۴۰۴ اقتصاد ایران کدام مسیر را می‌رود؟ دو سناریوی بدون جنگ و با جنگ برای تورم، ارز، طلا و معیشت
این مقاله تحلیلی به بررسی مسیر اقتصاد ایران تا پایان سال ۱۴۰۴ در دو سناریوی «تداوم وضع موجود» و «شوک امنیتی» می‌پردازد. هسته اصلی تحلیل بر تفاوت میان تورم رسمی و «تورم زیسته»، اثر متقابل کسری بودجه و گلوگاه ارزی، و دلایل جهش‌های گسسته قیمت دلار و طلا استوار است. در نهایت، با بررسی متغیرهای پنهان مانند بحران انرژی، راهبردهایی برای تغییر رویکرد از «شکار بازدهی» به «مدیریت ریسک و حفظ ارزش دارایی‌ها» بر اساس درجه نقدشوندگی ارائه شده است.
ادامه مطلب

پارادوکس بقا: کالبدشکافی زوال هژمونی پولی در عصر تسلیحات دیجیتال

پارادوکس بقا: کالبدشکافی زوال هژمونی پولی در عصر تسلیحات دیجیتال
این مقاله نشان می‌دهد چگونه دلار آمریکا از یک واحد مبادله جهانی به ابزار اجبار ژئوپولیتیک تبدیل شده و همین تغییر، اعتماد به نظم پولی را فرسوده است. با تشریح تله بدهی، جنگ‌های مالی و دیجیتال، و سناریوهای پیش‌روی جهان، مقاله استدلال می‌کند که در عصر بی‌اعتمادی، بقا نه با سود بیشتر، بلکه با امنیت دارایی، تمرکز بر طلا، دارایی‌های واقعی و پروتکل‌های غیرمتمرکز ممکن است.
ادامه مطلب

عقلانیتِ جنون | اقتصاد سیاسیِ بقا در عصر تورم و بی‌ثباتی نهادی ایران

عقلانیتِ جنون | اقتصاد سیاسیِ بقا در عصر تورم و بی‌ثباتی نهادی ایران
در ایران، ما سرمایه‌گذاری نمی‌کنیم؛ ما در حال «عملیات نجات ارزش» هستیم. این مقاله نشان می‌دهد چرا رفتار بازار نه جنون، بلکه عقلانیت بقا در اقتصادی است که پول دیگر ذخیره ارزش نیست و ثبات نهادی فروپاشیده است.
ادامه مطلب

زیان نامرئی مهاجرت: محاسبه ارزش خالص فعلی (NPV) در ترازنامه اقتصاد ایران

زیان نامرئی مهاجرت: محاسبه ارزش خالص فعلی (NPV) در ترازنامه اقتصاد ایران
در ادبیات عمومی، مهاجرت با «فرار مغزها» و «خون‌ریزی» توصیف می‌شود؛ اما این مقاله زاویه دید را به «واقعیت ترازنامه‌ای» تغییر می‌دهد: سرمایه‌گذاری انجام‌شده روی سرمایه انسانی، با خروج نیروی متخصص به کاهش ارزش دارایی و حذف جریان بازده آتی تبدیل می‌شود. با معرفی چارچوب NPV برای برآورد زیان تولید ازدست‌رفته و تفکیک زیان‌های قابل‌محاسبه از زیان‌های ساختاری، مقاله نشان می‌دهد مهاجرت چگونه به تنزل تکنولوژیک، فراموشی نهادی و هیسترزیس می‌انجامد و نهایتاً از مسیر افت TFP و رشد بالقوه، کسری بودجه و بی‌ثباتی پولی، به یک ریسک سیستماتیک برای اقتصاد ایران تبدیل می‌شود.
ادامه مطلب

پایان عصر ریال؟ کالبدشکافی گریز از پول و ظهور نظم پولی سایه در اقتصاد ایران

پایان عصر ریال؟ کالبدشکافی گریز از پول و ظهور نظم پولی سایه در اقتصاد ایران
اقتصاد ایران تنها با تورم روبه‌رو نیست، بلکه با فرسایش اعتماد به پول ملی مواجه است. ریال به‌تدریج کارکرد ذخیره ارزش خود را از دست داده و به ابزار مبادله‌ای موقت تبدیل شده است. مردم برای حفظ ارزش دارایی‌هایشان به طلا، مسکن، ارز و در سال‌های اخیر به پول‌های سایه دیجیتال مانند تتر پناه می‌برند. این مقاله نشان می‌دهد چگونه «گریز از پول»، نظم پولی دوپاره‌ای ساخته که یک سوی آن اقتصاد ریالی فرسایشی و سوی دیگر اقتصاد دارایی‌محور و ارزی است.
ادامه مطلب

هجدهم برومرِ ایرانی: از «بن‌بست دموکراسی» تا «تمنای دیکتاتورِ مصلح»

هجدهم برومرِ ایرانی: از «بن‌بست دموکراسی» تا «تمنای دیکتاتورِ مصلح»
برجسته‌شدن نمادهای پهلوی‌محور در بخشی از گفتار اعتراضی الزاماً «انتخاب برنامه‌ای» نیست؛ اغلب سازوکاری برای هماهنگی کم‌هزینه در محیط پرریسک و بی‌سازمان است. مقاله با ترکیب مارکس (احضار گذشته)، لاکلائو (دالّ تهی) و منطق نقطه کانونی نشان می‌دهد چگونه ائتلاف نفی شکل می‌گیرد، چرا «نام» از «طرح» جلو می‌زند، و چرا این مسیر می‌تواند به تمنای لویاتان و تله واگذاری عاملیت ختم شود.
ادامه مطلب

هزینه اعتماد: وقتی «اطمینان نهادی» می‌میرد، اقتصاد چگونه سقوط می‌کند؟

هزینه اعتماد: وقتی «اطمینان نهادی» می‌میرد، اقتصاد چگونه سقوط می‌کند؟
این مقاله توضیح می‌دهد چگونه خشونت و شوک‌های حکمرانی، نه فقط بحران سیاسی، بلکه «شوک نهادی» تولید می‌کنند: حقوق مالکیت و اجرای قرارداد نامطمئن می‌شود، هزینه مبادله بالا می‌رود و اقتصاد از ریسک به نااطمینانی می‌رسد. با جهش نرخ تنزیل مؤثر، افق تصمیم‌گیری کوتاه می‌شود و سرمایه‌گذاری بلندمدت عقب می‌نشیند. نتیجه، گسترش ترجیح نقدشوندگی، دارایی‌های قابل حمل، نافرمانی مالی و فرار از ریسک حاکمیتی است؛ اقتصادی پایدار اما عقیم که نااطمینانی را بازتولید می‌کند.
ادامه مطلب

غروب پدرسالار: وقتی «ناخودآگاه سیاسی» با «واقعیت اقتصادی» تصادف می‌کند

غروب پدرسالار: وقتی «ناخودآگاه سیاسی» با «واقعیت اقتصادی» تصادف می‌کند
در این مقاله نشان داده می‌شود که بحران امروز ایران صرفاً اقتصادی یا سیاسی نیست، بلکه حاصل فروپاشی یک «قرارداد روانی» میان دولت و جامعه است. مدلی از حکمرانی که بر پدرسالاری، رانت نفتی و بوروکراسی تربیتی بنا شده بود، با ورشکستگی اقتصادی و بلوغ نسلی به نقطه گسست رسیده است. این متن، یک سند تشخیصی درباره پایان اقتدار پدرسالارانه و تولد پرهزینه شهروند بالغ است.
ادامه مطلب